Yeşil Sokak Holiganları

Holiganizmin filmi: Yeşil Sokak Holiganları

İsmail Sarp Aykurt


Öncelikle belirtmek gerekir ki taraftarlık, ilk akla geldiğinde ortada somut çağrışımlar yapmayan bir olgu olarak duruyor. Herkesin farklılaşan anlamlar yüklediği ve kendisinden de bir şeyler kattığı düşünülürse filmin anlaşılmasının ve değerlendirilmesinin de zorluğu anlaşılıyor. Her ne kadar filmde geçen holiganlığı bir ‘kitle’ olarak düşünebilsek de heterojen bir kitleyi ifade etmesi bakımından soyutlanması zor bir olgu olduğu açık. Bu zorluk, İngiltere’de ve özellikle de Doğu Londra derbilerinde daha açık seçik durumda. Green Street Hooligans’da (Yeşil Sokak Holiganları) bu zorluğun ve cazibenin doruğunda hissettiğiniz anları yakalamak mümkün.

Filmin ince çizgisi: Taraftarlık mı yoksa holiganlık mı?

Film, İngiltere’de geçiyor ve futbol holiganizmini anlatıyor. Bu durumu West Ham United ve ezeli rakiplerinden Millwall arasındaki tarihsel ayrışmaları ve rekabeti yansıtıyor. Aslında önemli bir tartışmayı da içerisinde barındıran Yeşil Sokak Holiganları (Green Street Hooligans), taraftar olmanın hem sakıncalarını hem de insanı etkileyen o keskin tutkusunu anlatmakta da zorluk çekmiyor. Burada film esas olarak şu zemin üzerine bina edilmiş. Amerikalı bir üniversite öğrencisinin okuldan atıldıktan sonra İngiltere’de yaşadığı olaylar ve kendisini holiganizm mentalitesini kendisine nasıl uydurduğunu ve kendisini bir alt kültür olarak buraya nasıl bağladığını konu ediniyor. Bu anlamda Yeşil Sokak Holiganları (Green Street Hooligans) filmi merak edilen bir kavramın da, yani holiganizmin, izini sürmüş oluyor. Harvard’ta okuyan ve atılmış bir öğrencinin kendisine çok uzak bir yaşam kültürüne olan tutkulu kapılışı bu filmde oldukça dokunaklı işleniyor. Burada dram, tutku ve futbolu bulmak mümkün. Ancak yine de holiganizmin tarihsel anlamına bakarken ihtiyatlı yaklaşmayı not etmek gerekli.

Harvard öğrencisi Matt’in bir İngiliz ile evli olan kız kardeşinin yanına İngiltere’ye taşınması ile hayatının değişmesi, bir futbol fanatizmine sürüklenmesi ve o süreçte bir ‘pub kültürüne’ dâhil oluşu Yeşil Sokak Holiganları (Green Street Hooligans) filminin içeriğini zengin kılıyor. Hem doğrudan bir hayat öyküsü hem de ardından gelen bir şiddet furyası!

Ancak Matt’in bu değişim süreci, eniştesinin kardeşi Ben ile tanışmaya ve takılmaya başlayınca ortaya çıkıyor. Ben ve Matt’in ortak adresi West Ham United taraftar grubu olan GSE (Green Street Elite) ile şiddet eylemlerine bulaşan Matt, artık grubun önde gelenlerinden biri olmaya başlıyor. Film, bir taraftar hikâyesi olması dışında holiganizmin sorgulanmasına da odaklanmış gibi duruyor. Belki de bun yönetmenin bakış açısından da seçiliyor olabilir. Ancak Simon Kuper’in keskin ve sarih ifadesiyle futbolun yalnız futbol olmadığının keşfi bu filmde çok da zor olmuyor. West Ham United-Millwall geriliminde tarihsel arka planı yeterince açıklamasa da film, kadın yönetmen Lexi Alexander’ın merceğinden güzel bir şekilde sunulmuş durumda.

Konudan da açıkça anlaşıldığı üzere, Yeşil Sokak Holiganları (Green Street Hooligans) futbol ile başlayıp, futbol ile bitiyor ve futbolun en temel öznesinin bir kesitini anlatıyor. Futbol, taraftarlık ve rekabet üzerine kurulmuş, kült bir film!

Filmin Künyesi

Yapım yılı: 2005

Yönetmen: Lexi Alexander

Senaryo: Lexi Alexander, Dougie Brimson, Josh Shelov

Türü: Dram, suç, spor

Oyuncular: Elijah Wood, Charlie Hunnam, Claire Forlani, Leo Gregory

Müzik: Christopher Franke